ಬೊಂಬಯ್ತ್ 1967 ಲೋಕ್ ಸಭಾ ಚುನಾವ್ಣೆಂತ್ ಕೊಂಗ್ರೆಸ್ ಉಮೇದ್ವಾರ್ ಎಸ್. ಕೆ. ಪಾಟಿಲ್. ಸೊಶಲಿಸ್ತ್ ಪ್ರತಿಸ್ಫರ್ಧಿ ಜೊರ್ಜ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸಾನ್ ತಾಕಾ ಸಲ್ವಯ್ಲೆಂ. ತವಳ್, ಪ್ರಧಾನಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಕ್ ಖೂಬ್ ಸಂತೊಸ್ ಜಾಲೊ ಮ್ಹಣ್ತಾತ್. ಜಾಂವ್ಕ್ ಪುರೊ. ಕಿತ್ಯಾಕ್, ಪಾಟಿಲ್ ಕೊಂಗ್ರೆಸ್ ಪಾಡ್ತಿ ಭಿತರ್ಲ್ಯಾ ಸಿಂಡಿಕೇಟ್ ಪಂಗ್ಡಾಚೊ. ಹೊ ಪಂಗಡ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಾವಾದಿ ಆನಿ ಇಂದಿರಾ ವಿರೋದಿ. ತಿಕಾ ಪ್ರಧಾನಿ ಪದ್ವೆರ್ ಥಾವ್ನ್ ನಿಕ್ಳಾವ್ಕ್ ಹೊ ಪಂಗಡ್ ಫಿತೂರಿ ಕರ್ನ್ ಆಸ್ಲೊ. ದೆಕುನ್, ತಿಕಾ ದಾವ್ಯಾ ಪಂಕ್ತಿಚ್ಯಾ ರಾಜಕಾರಣಿಂಚೊ ಸಹಕಾರ್ ಜಾಯ್ ಆಸ್ಲೊ. ದುಡು ಆನಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಹುದ್ದೆ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲಿಂ ತಿಚಿಂ ಹಾತೆರಾಂ ತಾಂಕಾಂ ಫುಸ್ಳಾಂವ್ಕ್. ಹಿಚ್ ತರ್ಕೀಬ್ ಜೊರ್ಜಾಚೊ ಸಹಕಾರ್ ಆಪ್ಣಾಂವ್ಕ್ ತಿಚ್ಯಾ ದೂತಾಂನಿಂ ವಾಪರ್ಲಿ. ಜೊರ್ಜ್ ಭುಲ್ಲೊ ನಾಂ.
“ಜೊರ್ಜ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸ್ ಎಕ್ಲೊ ಆದರ್ಶವಾದಿ. ತೊ ಕಟ್ಟ್ ಲೊಹಿಯಾವಾದಿ. ರಾಜಕೀಯಾಂತ್ ಆಯಾ ರಾಮ್ ಗಯಾ ರಾಮ್ ಆಸಾತ್. ಜೊರ್ಜ್ ತಸ್ಲೊ ನಹಿಂ.” ಹಫ್ತ್ಯಾಂ ಪೈಲೆಂ ಅರ್ಧ್ಯಾರ್ ರಾವಯಿಲ್ಲೊ ಆಮ್ಚೊ ಸಂವಾದ್ ಯೆಜ್ಮಾನಿನ್ ಮುಕಾರಿಲೊ.
“ಹರ್ಯೆಕ್ಲ್ಯಾಕ್ ಏಕ್ ಮೋಲ್ ಆಸಾ. ಫಾವೊತೆಂ ಮೋಲ್ ಯೆಟ್ಲ್ಯಾರ್ ಕಾವ್ಳೊ ಲೆಗುನ್ ಕೊಗುಳ್ ಜಾತಾ. ಜೊರ್ಜಾಚ್ಯೆಂ ಮೋಲ್ ಪ್ರಧಾನಿಚೆಂ ಕದೆಲ್. ತೆಂ ಮಾತ್ರ್ ಸೊಡ್ನ್ ಹೆರ್ ಕಿತೇಂಯ್ ವಿಚಾರ್, ಇಂದಿರಾ ದೀಂವ್ಕ್ ತಯಾರ್ ಆಸ್ಲಿ. ಬೊಂಬಯ್ತ್ ತವಳ್ಚ್ಯೆ ತಿಚೆ ಇಸ್ಟ್ ರಜನಿ ಪಟೆಲ್, ಕ್ರಶ್ಣಾ ಮೆನನ್, ಕರಂಜಿಯಾ, ಕರಕಾ ತಸ್ಲೆ. ಹೆ ಸಗ್ಳೆ ಕಮುನಿಸ್ತ್ ಚಿಂತ್ಪಾಚ್ಯೆ. ಜೊರ್ಜಾಕ್ ಭುಲಂವ್ಚ್ಯಾ ಮಿಸಾಂವಾಂತ್ ಹೆ ತಿಚೆ ದೂತ್.”

“ಮ್ಹಕಾ ಫುಸ್ಳಾಂವ್ಚಿ ವ ಲೋಂಚ್ ದಿಂವ್ಚಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯೆದೊಳ್ ಜಲ್ಮೊಂಕ್ ನಾಂ. ಅಶೆಂ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಸಾಂಗ್ಲೆಲೆಂ ತುಕಾ ಉಡಾಸ್ ಆಸಾಗೀ?” ಮದಾಮೆಚ್ಯೆಂ ಸವಾಲ್.
ಜೊರ್ಜಾನ್ ತಶೆಂ ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ. ಮಸ್ತ್ ವ್ಹರ್ಸಾಂ ಉಪ್ರಾಂತ್, ತಾಚ್ಯೆ ಉತರ್ ಪ್ರಾಯೆರ್. ತೆದ್ನಾಂ, ತೊ ವಾಜ್ಪೇಯಿಚೊ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿ. ತಾಚಿ ಜಿಣ್ಯೆ-ಸಾಂಗಾತಿಣ್ ಜಯಾ ಜೇಟ್ಲಿ ಸಮತಾ ಪಾಡ್ತಿಚಿ ಅಧ್ಯಕ್ಶಿಣ್. ಸಮತಾ ಜೊರ್ಜಾಚಿ ನವಿ ಸೊಶಲಿಸ್ತ್ ಪಾಡ್ತ್. ಜೊರ್ಜಾಚ್ಯಾ ಸರ್ಕಾರಿ ಬೊಂಗ್ಲ್ಯಾಂತ್ ಜಯಾ ಜೆಟ್ಲಿಚ್ಯೆಂ ಒಫಿಸ್ ಆಸ್ಲೆಂ. ತೆಹೆಲ್ಕಾ ಇಂಗ್ಲಿಶ್ ಮಹಿನ್ಯಾಳ್ಯಾಚ್ಯಾ ರಿಪೊರ್ಟರಾಂನಿಂ ತಿಚೆರ್ ಏಕ್ ಸ್ಟಿಂಗ್ ಕೆಲೆಂ. ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಕೊಂಟ್ರೇಕ್ಟರ್ ಮ್ಹಣ್ ಫಟ್ಕಿರಿ ವಳೊಕ್ ತಾಣಿಂ ಸಾಂಗ್ಲಿ. ರಕ್ಶಾ ಸಾಮಗ್ರಿಚ್ಯೆಂ ಲ್ಹಾನ್ ಏಕ್ ಕೊಂಟ್ರೆಕ್ಟ್ ಆಮ್ಕಾಂ ಮೆಳಾಶೆಂ ಕುಮಕ್ ಕರ್ ಮ್ಹಣ್ ಮಾಗ್ಲೆಂ. ಸಮತಾ ಪಾಡ್ತಿಕ್ ದೋನ್ ಲಾಖ್ ರುಪಯ್ ‘ದಾನ್’ ದಿಲ್ಯಾರ್, ‘ಸಾಯ್ಬಾಕ್’ ಸಾಂಗೊನ್ ತುಮ್ಕಾಂ ಮಜತ್ ಕರಯ್ತಾಂ ಅಶೆಂ ತಿಣೆಂ ಭಾಸಯ್ಲೆಂ. ಹೊ ಸಂವಾದ್ ತೆಹೆಲ್ಕಾ ರಿಪೊರ್ಟರಾಂನಿಂ ಘುಟಾನ್ ವಿಡಿಯೊ ರೆಕೊರ್ಡ್ ಕೆಲೊ. ವೆಗಿಂಚ್, ತೆಹೆಲ್ಕಾನ್ ಹೊ ವಿಡಿಯೊ ಸಂವಾದ್ ಪರ್ಗಟ್ಲೊ. ವ್ಹಡ್ ಏಕ್ ಸ್ಕಾಂದಳ್ ಹೆಂ. ಜೊರ್ಜಾಚ್ಯಾ ವಿರೊದಿಂಕ್ ಭಾಜ್ಲೆಲೆಂ ಮೆಳ್ಳೆಂ.

ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಸಾಮಗ್ರಿ ಖರೀದಿಚಿಂ ಟೆಂಡರಾಂ ಪಾಸ್ ಕರುಂಕ್ ಜೊರ್ಜ್ ಆನಿಂ ತಾಚ್ಯೆ ಸಹಯೋಗಿ ಮೆಜಾ ಪಂದಾ ನೋಟ್ ಘೆತಾತ್ ಅಶೆಂ ವಿರೋದಿ ಪಾಡ್ತಿಚ್ಯಾಂನಿಂ ಗಾಬ್ ಘಾಲಿ. ಮ್ಹಾಕಾ ಲೋಂಚ್ ದಿಂವ್ಚಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯೆದೊಳ್ ಜಲ್ಮೊಂಕ್ ನಾಂ ಮ್ಹಣ್ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಗಡ್ಗಡ್ಲ್ಯಾರೀ, ಸರ್ವ್ ವ್ಯರ್ತ್. ಜೊರ್ಜಾನ್ ರಾಜಿನಾಮೊ ದಿಂವ್ಚೊ ಪಡ್ಲೊ. ಬೊಫೊರ್ಸ್ ಕಾಂಡಾ ವೆಳಾ, ತಾಣೆಂಚ್ ನೇ ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ : ಹರ್ಯೇಕಾ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಖರೀದಿಂತ್ ಕಮಿಶನ್ ಆಸ್ತಾ. ತಾಚೊ ಏಕ್ ವಾಂಟೊ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿಕ್ ಪಾವಿತ್ ಜಾತಾ. ಹೆಂ ರಾಜಾಂವ್ ತಾಣೆಂ ತವಳ್ಚೊ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿ ರಾಜಿವ್ ಗಾಂಧಿ ವಿರೋದ್ ಮಾಡ್ಲೆಲೆಂ. ಜೆಂ ರಾಜಾಂವ್ ರಾಜಿವಾಕ್ ಲಾಗು ಜಾತಾ, ತೆಂ ಜೊರ್ಜಾಕ್ ಕಿತ್ಯಾಕ್ ಲಾಗು ಜಾಂವ್ಕ್ ನಜೊ? ಜೊರ್ಜಾನ್ ಆಪ್ಲ್ಯಾಚ್ ಪಾಂಯಾಂ ವಯ್ರ್ ಕುಡಾರ್ ಮಾರ್ಲೆಲಿ!
***
ಇಂದಿರಾ ಆನಿಂ ತಿಚ್ಯಾ ಕುಟ್ಮಾಚೊ ಇತ್ಲೊ ದ್ವೇಶ್ ಜೊರ್ಜ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸಾಚ್ಯಾ ಶಿರಾಂಶಿರಾಂನಿಂ ಭರ್ಲಲೊ ಕಿ ತಿಚಿ ವಂಶಾವಳ್ ನಾಸ್ ಕರುಂಕ್ ತೊ ಕಿತೇಂಯ್ ಕರುಂಕ್ ತಯಾರ್. ಆಪುಣ್ ಸೊಶಲಿಸ್ತ್ ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ ವಿಸ್ರೊನ್, ಸಂಕೀರ್ಣ್ (parochialist) ಪಾಡ್ತಿಂಚ್ಯೆ ಮೆಳಿಂತ್ ತೊ ಭರ್ಸಲೊ. ಜಶೆಂ ಕಿ ‘ಹಟಾವೊ ಲುಂಗಿ ಬಜಾವೊ ಫುಂಗಿ’ ನಾರೊ ದಿಲ್ಲೊ ಪ್ರಾದೇಶ್ವಾದಿ ಶಿವ್ ಸೇನಾಚೊ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಮುಖೆಲಿ ಬಾಳ್ ಠಾಕ್ರೆ ತಾಚೊ ರಾಜಕೀಯ್ ಮಿತ್ರ್. 1968 ಇಸ್ವೆಂತ್ಚ್ ಬೊಂಬಯ್ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಕೊರ್ಪೊರೇಶನ್ ಚುನಾವಣೆಂತ್ ಜೊರ್ಜಾಚಿ ಸೊಶಲಿಸ್ತ್ ಪಾಡ್ತ್ ಆನಿ ಶಿವ್ ಸೇನಾ ಭಾಗಿದಾರ್. ಇತ್ಲೆಂಚ್ ನಹಿಂ, ಜನ ಸಂಘ್ ಆನಿಂ ಆರೆಸ್ಸೆಸ್ ಸಂಘಟಣ್ ತಾಚ್ಯೆ ರಾಜಕರಣಿ ಮಿತ್ರ್.

“ಜೊರ್ಜ್ ಧಾ-ಬಾರಾ ಭಾಸೊ ಉಲಯ್ತಲೊ ಮ್ಹಣ್ತಾತ್. ಕಿತೆಂ ಫಾಯ್ದೊ? ಉಲಂವ್ಚಿ ಗರ್ಜ್ ಆಸ್ತಾನಾ, ತಾಚಿ ಜೀಬ್ಚ್ ಸುಟನಾತ್ಲಿ. ಆನಿ ಸುಟ್ಲ್ಯಾರ್, ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್ ಎಜೆಂಡಾಚ್ಯೆಂ ಸಮರ್ಥನ್ ಆನಿ ಪ್ರಚಾರ್ ಕರುಂಕ್ ಮಾತ್ರ್.” ಹಾಂವೆಂ ಬೊಲ್ತೊಚ್ ವಿಚಾರ್ ಕಾಡ್ಲೊ.
“ತಶೆಂ ಕಿತ್ಯಾಕ್ ಮ್ಹಣ್ತಾಯ್, ತುಂ?”
“ಪಳೆ. ಒ. ಪಿ. ತ್ಯಾಗಿ ಮತಾಂತರ್ ನಿಷೇದ್ ಮಸುದೊ ಉಡಾಸ್ ಆಸಾಗೀ ತುಕಾ? The Freedom Of Religion Bill -1977? ತವಳ್ ಜೊರ್ಜ್ ಖಂಯ್ ಗೆಲ್ಲೊ? ಆಪುಣ್ ಉದ್ಯೋಗ್ ಮಂತ್ರಿ. ಹೊ ವಿಷಯ್ ಗ್ರಹ ಮಂತ್ರಿಚೊ ಮ್ಹಣ್ ತಾಣೆಂ ನಿಸ್ರಾವ್ನ್ ಕಾಣ್ಗೆಲ್ಲೆಂ. ಹೆಂ ಬಿಲ್ಲ್ ಅ-ಸಂವಿಧಾನಿಕ್ ಮ್ಹಣ್ ಕಾನೂನಿ ಪಂಡಿತಾಂಚಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ್ ತೊ ನೆಣಾಂಗೀ?”
“ಒಹೊ! ಕ್ರಿಸ್ತಾಂವ್ ನಾಂವ್ ಆಸಾ ಮ್ಹಣ್ ತಾಣೆಂ ಹ್ಯಾ ಮಸೂದೆ ವಿರುದ್ಧ್ ಉಲಯ್ಜೆ ಮ್ಹಣ್ತಾಯ್ ತುಂ. ತುಂ ಕ್ರಿಸ್ತಾಂವ್ ಕೋಮುವಾದಿ. ಜೊರ್ಜ್ ಖರೊ ಸೆಕುಲರ್ ಮನಿಸ್.”
“ಖರೊ ಸೆಕುಲರ್ ಮನಿಸ್ ದೆಕುನ್ ತೊ ಜನತಾ ಪಾಡ್ತಿಂತ್ ಆಸ್ತಾನಾ, ಮಾಜಿ ಜನ ಸಂಘ್ ಪಾಡ್ತಿವಾಲೆ ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್ ಸಂಘಟಣಾಚ್ಯೆಂ ಸಾಂದೆಪಣ್ ಸೊಡುಂಕ್ ತಯಾರ್ ನಾತ್ಲೆಲೆಂ ಪಳೆವ್ನ್ ಪಳೆನಾತ್ಲ್ಯಾ ಪರಿಂ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಕೆಲ್ಲೆಂ ನೇ? ಅಲ್ಫ್-ಸಂಖ್ಯಾತಾಂಕ್ ಸಂವಿಧಾನಾನ್ ದಿಲ್ಲಿಂ ಹಕ್ಕಾಂ ರಾಕುಂಕ್ ಪೆಚಾಡ್ತೆಲೆ ಕೋಮುವಾದಿ. ಬಹು-ಸಂಖ್ಯಾತಾಂಚ್ಯಾ ಹಿತಾಂಚ್ಯೆಂ ರಾಜಕಾರಣ್ ಕರ್ಚ್ಯೆಂ ಖರೆಂ ಸೆಕುಲರಿಜ್ಮ್. ವ್ಹ, ವ್ಹಾ!”
ಯೆಜ್ಮಾನಿನ್ ಪಾಟಿಂ ಜಾಪ್ ದೀವ್ನಾ ದೆಕುನ್ ಹಾಂವೆಂ ಮ್ಹಳೆಂ: “ತಾಚೊ ಖಾಸ್ ಮಿತ್ರ್ ಆನಿಂ ಬೊಂಬಯ್ಚೊ ಟ್ರೇಡ್ ಯುನಿಯನ್ ಮುಖೆಲಿ ಶರದ್ ರಾವಾಕ್ ಲೆಗುನ್ ಜೊರ್ಜಾಚೆಂ ಹೆಂ ರಾಜಕೀಯ್ ಸರ್ಕಸ್ ವೊಂಬಂವ್ಕ್ ನಾಂ. Fernandes was so much blinded by his anti-Congress and anti-Indira Gandhi sentiment that he compromised on his socialist ideology to support the dual membership of BJS/BJP with the RSS.”
“ಹಾಂವ್ ಜೊರ್ಜ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸಾಚೊ ಭಕ್ತ್ ನಹಿಂ ಮ್ಹಣ್ತಾಯ್ ತುಂ. ಹ್ಯಾ ಏಕಾ ಕಾರಣಾ ಖಾತಿರ್ ಗೀ?” ಮದಾಮ್ ವಿಚಾರಿ.

“ಅಸಲೆಚ್ ಜಾಯಿತ್ತೆ ದಾಕ್ಲೆ ಆಸಾತ್. ಪೈಲೊ ಆನಿಂ ಮಹತ್ವಾಚೊ ವಿಷಯ್ ಸಾಂಗ್ತಾಂ. 1999 ಜನೆರಾಂತ್, ಒಡಿಸಾಚ್ಯೆ ಏಕ್ ಲ್ಹಾನ್ ಹಳ್ಳೆಂತ್, ಲೆಪ್ರಸಿ (ಕೊಡ್ಯಾ) ಪಿಡೆಸ್ತಾಂಚೊ ಸೇವಕ್ ಆನಿಂ ಸ್ಥಳೀಯ್ ಜಿವೊ ಸಾಂತ್ ಅಸ್ತ್ರೇಲಿಯನ್ ಮಿಶನರಿ ಗ್ರಾಹಮ್ ಸ್ಟೀವರ್ಡ್ ಸ್ತೈನ್ಸ್ ಆನಿ ತಾಚ್ಯಾ ದೊಗಾಂ ಪುತಾಂಕ್ ಜಿವೆಂ ಜಳಯ್ಲೆಂ. ದೇಸ್ ವಿದೇಸಾಂತ್ ಹೆಂ ಪಾಪಿ ದುಶ್ಕರ್ಮ್ ಪ್ರಚಾರಿತ್ ಜಾಲೆಂ ಆನಿಂ ಆಮ್ಕಾಂ ಲಜೆಂತ್ ಘಾಲೆಂ. ಬಜರಂಗ್ ದಳಾಚೊ ಸ್ಠಳೀಯ್ ಮುಕೆಲಿ ದಾರಾ ಸಿಂಘ್ ಹ್ಯಾ ದುಶ್ಕರ್ಮಾಚೊ ತಾಂಡೆಲಿ. ಹಿ ಖಬರ್ ಅಂತರ್ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ್ ಮಧ್ಯಮಾಂನಿಂ ಗಾಜ್ತಚ್, ಖಂಡಣ್ ನಿವಾರುಂಚ್ಯಾ ಇರಾದ್ಯಾನ್, ಪ್ರದಾನಿ ವಾಜ್ಪೇಯಿನ್ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿ ಜೊರ್ಜ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸಾಕ್ ಸತ್-ಸೊದ್ನಾಂ ಕರ್ ಮ್ಹಣ್ ಅದೇಶ್ ದೀವ್ನ್ ತೆಗಾಂಚ್ಯೆಂ ಕೆಬಿನೆಟ್ ಟೀಮ್ ಪಾಠಯ್ಲೆಂ. ಜೊರ್ಜಾನ್ ಕಸಲಿ ವರ್ದಿ ದಿಲಿ ಜಾಣಾಂಯ್?”
“ತುಂಚ್ ಸಾಂಗ್” ಯೆಜ್ಮಾನಿನ್ ಮ್ಹಾಕಾಚ್ ಉಲಂವ್ಕ್ ಸೊಡ್ಲೆಂ.
” In a state ruled by the Congress, why was no action taken against Dara Singh? After Pokhran, there are many forces that don’t want this Government to remain. It’s part of a campaign against our Government. Someone had decided at some point of time that Staines had to be killed. As of now we have not been able to figure out any motive – George Fernandes.”
“ಜಾಲೆಂ-ಮೂ? ಅಸಲಿ ಭಾಸ್ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ 1967 ಥಾವ್ನ್ 1984 ಪರ್ಯಾಂತ್ ಉಲವ್ನ್ ಆಯಿಲ್ಲಿ. ಹರ್ಯೇಕಾ ಅಂತರಿಕ್ ಸಮಸ್ಸ್ಯಾಂತ್ ವಿದೇಶಿ ಹಾತ್ ತಿಕಾ ದಿಸ್ತಲೊ. ತವಳ್, ಜೊರ್ಜಾಕ್ ಬಾರಾ ಭಾಸೊ ಯೆತಲ್ಯೊ ತಿಚಿ ಠಿಕಾ ಕರುಂಕ್. ದಾರಾ ಸಿಂಘ್ ಬಜರಂಗ್ ದಳಾಚೊ, ಆನಿಂ ಬಜರಂಗ್ ದಳ್ ಕೇಸರಿ ಸಂಘಟಣಾಚೊ ಏಕ್ ಅಂಗ್. ಕೇಸರಿ ಸಂಘಟಣ್ ಕ್ರಿಸ್ತಾಂವಾ ವಿರುದ್ಧ್ ದ್ವೆಶ್ಯುಕ್ತ್ ಭಾಶಣಾಂ ದಿತಾ ಆನಿಂ ಹಿಂಸಾಚಾರ್ ಸಯ್ತ್ ಆದಾರ್ತಾ ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ ಸತ್ ಜೊರ್ಜಾಕ್ ದಿಸ್ಲೆಂ ನಾಂ.”
“ಪಬ್ಲಿಕಾಕ್ ಆನಿ ತುಕಾ ಕಳಿತ್ ನಾತ್ಲೆಲ್ಯಾಂ ಸಬಾರ್ ಗುಪಿತ್ ವಿಷಯಾಂಚಿ ಖಬರ್ ಜೊರ್ಜಾಕ್ ಆಸ್’ಲ್ಲಿ ಕೊಣ್ಣಾಂ. ಅಶೆಂಯೀ, law and order ರಾಜ್ಯ್ ಸರ್ಕಾರಾಚ್ಯಾ ಹಾತಾಂತ್ ಆಸ್ತಾ. ತವಳ್ ಒಡಿಸಾಂತ್ ಕೊಂಗ್ರೆಸ್ ರಾಜ್ಯ್ ಸರ್ಕಾರ್ ಆಸ್ಲೊ. ತ್ಯಾ ಸರ್ಕಾರಾಚ್ಯೆರ್ ಕೇಂದ್ರ್ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿಕ್ ’ಕಂಟ್ರೊಲ್’ ನಾತ್ಲೊ ಮ್ಹಣ್ತಾಂ ಹಾಂವ್.”
“ಅಸುಂ. ಅನ್ಯೇಕ್ ದಾಕ್ಲೊ ದಿಂವ್? ತೀನ್ ವ್ಹರ್ಸಾಂ ಉಪ್ರಾಂತ್ಲಿ ಗಜಾಲ್. 2002 ಫೆಬ್ರೆರಾಂತ್ ಗುಜರಾತಾಂತ್ ಗೊಧ್ರಾ ಹತ್ಯಾ ಕಾಂಡ್ ಜಾಲ್ಲೆಂ ತೆಂ ತುಕಾ ಉಡಾಸ್ ಆಸಾಮೂ? ತವಳ್, ಗುಜರಾತಾಂತ್ ಕೊಣಾಚೊ ರಾಜ್ಯ್ ಸರ್ಕಾರ್ ಆಸ್ಲೊ? ಕೊಂಗ್ರೆಸಾಚೊ ಬಿಲ್ಕುಲ್ ನಹಿಂ. ವಯ್-ಮೂ? ಬಾಜಪಾಚೊ ಮೂ? ವಯ್ಲ್ಯಾನ್ ಜೊರ್ಜಾಚೊ ಲಾಗ್ಸಿಲೊ ಮಿತ್ರ್, ನರೆಂದ್ರ ಮೋದಿ ಮುಖ್ಯ್ ಮಂತ್ರಿ. ಹ್ಯಾ ಕೋಮು ದಂಗ್ಯಾಂಕ್ ಕೋಣ್ ಜವಾಬ್ದಾರ್? 1984 ದಸೆಂಬ್ರ್ ಸಿಖ್ ವಿರೋದಿ ದಂಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ್ ಕರ್ಚಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ರಾಜಿವ್ ಗಾಂಧಿಚಿ ಮ್ಹಳ್ಳ್ಯಾ ಜೊರ್ಜಾನ್ 2002 ಗುಜರಾತ್ ಕೋಮು ದಂಗ್ಯಾಂ ವಿಷ್ಯಾಂತ್ ಕಸಲೆಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ್ ದಿಲೆಂ?”

ಯೆಜ್ಮಾನ್: “ಮ್ಹಜ್ಯೆ ಖಬ್ರೆ ಪ್ರಮಾಣೆಂ, ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯ್ ಸರ್ಕಾರಾನ್ ಕಾನುನ್ ವ್ಯವಸ್ತೆಚಿ ರಾಕ್ವಳಿ ಕರುಂಕ್ ಆರ್ಮಿ ಸೊಜೆರಾಂಕ್ ಡಿಪ್ಲೊಯ್ ಕರಾ ಮ್ಹಣ್ ವಿನಂತಿ ಧಾಡ್ಲೆಲ್ಯಾ ತಕ್ಶಣ್ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಆರ್ಮಿ ಯೂನಿಟಾಂ ಪಾಠಯಿಲ್ಲಿಂ. ತಾಣೆಂ ಕಸ್ಸಲಿ ಘಳಾಯ್ ಕರುಂಕ್ ನಾಂ. ನಿಯಮಾಂ ಪ್ರಮಾಣೆಂ ತಾಣೆಂ ಆಪ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಆನಿಂ ಕರ್ತವ್ಯ್ ಪಾಳ್ಳಾಂ. ವಯ್ಲ್ಯಾನ್, ದುಸ್ರ್ಯಾಚ್ ಸಕಾಳಿಂ ತೊ ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್ ಗೆಲ್ಲೊ ಆನಿಂ ಸಮೂದಾಯಾಂ ಮಧೆಂ ಶಾಂತಿ ಸಮಾದಾನ್ ಕರುಂಕ್ ತೊ ಖುದ್ದ್ ಪೆಚಾಡ್ಲೊ.”
ಹಾಂವ್ ಕಿತೆಂ ಚಿಂತಾಂ ತೆಂ (ಮ್ಹಜಿ ಕೂಸ್) ವಿಸ್ತಾರುನ್ ಸಾಂಗಜೆ ಮ್ಹಣ್ ಭೊಗ್ಲೆಂ ದೆಕುನ್ ವ್ಹಡ್ ಭಾಶಣ್ ದಿಲೆಂ:
“ವಾಜ್ಪೇಯಿಕ್ ಗುಪ್ತಚರ್ ಎಜೆನ್ಸಿಂ ಥಾವ್ನ್ ದಿಸಾಳಿ ಖಬರ್ ಮೆಳ್ತಲಿ. ದೆಕುನ್, ರಾಜ್ಯ್ ಸರ್ಕಾರ್, ಪ್ರತ್ಯೇಕ್ ಜಾವ್ನ್ ಮುಖ್ಯ್ ಮಂತ್ರಿ ನರೆಂದ್ರ ಮೋದಿ, ಹೆ ಕೋಮು ದಂಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ್ ಕರ್ಚ್ಯಾಂತ್ ನಿಶ್ಪಳ್ ಜಾಲ್ಲೆ ಮ್ಹಣ್ ತಾಣೆಂ ಠರಾಯ್ಲೆಂ ಆನಿಂ ಕೆಬಿನೆಟಾಂತ್ ಸಾಂಗ್ಲೆಂ ಮ್ಹಣ್ತಾತ್. ತವಳ್ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಕಿತೆಂ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ದಿಲ್ಲಿ? ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಾಂತ್ ಉಲವ್ನ್ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ: “ಅಸಲೆ ದಂಗೆ ಪೈಲ್ಲ್ಯಾ ಪಾವ್ಟಿಂ ಜಾಂವ್ಚೆ ಗಿ? 1947 ಥಾವ್ನ್ ಕೊಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರ್ ಆಸ್ತಾನಾಂ, ಜಾಯಿತ್ತೆ ಕೋಮು ದಂಗೆ ಜಾಲ್ಯಾತ್. ತಾಚ್ಯಾ ಪೈಲೆಂ, ಬ್ರಿಟಿಶ್ ರಾಜ್ ಆಸ್ತಾನಾಂ ಸಯ್ತ್ ಜಾಲ್ಯಾತ್. ದೆಕುನ್, ಹಿ ಖಂಯ್ಚಿ ವ್ಹಡ್ಲಿ ಗಜಾಲ್? ಕೊಂಗ್ರೆಸ್ ವಾಲೆ ಅಶೆಂ ಠಿಕಾ ಕರ್ತಾತ್ ಕಿ ಹೆಂ ಸಕ್ಕಡ್ ಪೈಲ್ಯಾ ಪಾವ್ಟಿಂ ಜಾಂವ್ಚೆಂ!
“ಬಾಯ್ಲಾಂ ವಯ್ರ್ ಅತ್ತ್ಯಾಚಾರ್, ಬಲಾತ್ಕಾರ್, ಹಿ ಕಸಲಿ ನವಿ ಖಬರ್? ಬಾಯ್ಲಾಂಚೊ ಗರ್ಭ್ ಚಿರುನ್ ಕಾಡ್ಚಿಂ ಘಡಿತಾಂನಿಂ ನವಾಲ್ ಕಸ್ಲೆಂ? 55 ವ್ಹರ್ಸಾಂ ಥಾವ್ನ್ ಅಸಲ್ಯೊಚ್ ಕಾಣಿಯೊಂ ಆಮಿಂ ಆಯ್ಕಲ್ಯಾತ್.”
“ನವಿ ದಿಲ್ಲಿಂತ್, ತೀನ್ ಹಜಾರ್ ಸಿಖ್ ಲೋಕಾಂಕ್ ದಿಸಾ-ಉಜ್ವಾಡಾಂತ್ ರಗ್ತಾಳ್ಯಾ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡಾಂತ್ ಬಲಿ ಕರ್ತನಾಂ ವೊಗೆಂ ರಾವ್ಲೆಲೆ ಮುಖೆಲಿ ಆಜ್ ಗುಜ್ರಾತಾಂತ್ ಜಾಂವ್ಚಿಂ ಲ್ಹಾನ್ ಲ್ಹಾನ್ ಹಿಂಸಾಚಿಂ ಘಡಿತಾಂ ಮೀಟ್ ಮಿರ್ಸಾಂಗ್ ಲಾವ್ನ್ ಗೊಳೊ ಫೊಡ್ನ್ ರಡ್ತಾತ್!”
“ಜೊರ್ಜ್ ಆಮ್ಚೊ original angry young man. ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಕೇವಲ್ ತಾಚಿ ಅರ್ಧಿಕುರಿ ನಕ್ಕಲ್, zerox copy. ದುಬ್ಳ್ಯಾಂ ದಾಕ್ಟ್ಯಾಂಚ್ಯಾಂ ಹಕ್ಕಾಂ ಖಾತಿರ್ ಆನಿಂ ಅನ್ನ್ಯಾಯಾಚ್ಯಾ ವಿರುದ್ದ್ ಝುಜ್ ಮಾಂಡ್ಚೊ ಆನಿಂ ಸದಾಂ ನಿತಿ ವಿಷ್ಯಾಂತ್ ಉಲಂವ್ಚೊ ಆಮ್ಚೊ ‘ಜೊರ್ಜ್’ ದಿಲ್ಲಿಕ್ ಪಾವ್ತಚ್, ಕಸೊ ಅಧಿಕಾರ್ ಮಾತ್ರ್ ಆಪ್ಲೊ ಶೆವೊಟ್ ಮ್ಹಣ್ ಬದ್ಲಿ ಜಾಲೊ ತಿ ಕಾಣಿ ತಾಚ್ಯೆ ಜಿಣ್ಯೆಚಿ ವ್ಹಡ್ಲಿ tragedy.”
ಮ್ಹಜೆಂ ಲಾಂಬ್ ಭಾಶಣ್ ಸಮಾದಾನೆನ್ ಆಯ್ಕೊನ್, ಯೆಜ್ಮಾನಿನ್ ಮಟ್ವೆಂ ತೀರ್ಪ್ ದಿಲೆಂ: “ಜೊರ್ಜಾಕ್ ಹೊಗ್ಳುಂಕ್ ತುಜ್ಯಾ ಕಡೆಂ ಉತ್ರಾಂ ನಾಂತ್ ಮ್ಯ್ಹಣ್ ಮ್ಹಕಾ ಭೊಗ್ತಾ. ಕಿತ್ಲ್ಯಾ ಪಾವ್ಟಿಂ ಬೊಂಬಯ್-ಮಂಗ್ಳುರ್ ರೈಲಾರ್ ಪಯ್ಣ್ ತುಂವೆಂ ಕೆಲಾಂಯ್. ಜೊರ್ಜ್ ರೈಲ್ ಮಂತ್ರಿ ಜಾಂವ್ಕ್ ನಾತ್ಲೊ ತರ್ ಕೊಂಕಣ್ ರೈಲ್-ವೇ ಏಕ್ ಸೊಪಣ್ಂಚ್ ಜಾವ್ನ್ ಉರ್ತೆಂ”.

“ತಿ ಏಕ್ ಲಾಂಬ್ ಕಾಣಿ. ಹಿಂದಿ ಫಿಲ್ಮಾ ಭಾಶೆನ್. ತಾಂತು ಜೊರ್ಜಾಚೊ ಏಕ್ ಮಟ್ವೊ cameo role. ತಶೆಂ ಅಣು ಬೊಂಬಾಂಚೊ ವಿರೋದಿ ಜೊರ್ಜ್ ರಕ್ಶಾ ಮಂತ್ರಿ ಜಾತಚ್, ನ್ಯುಕ್ಲಿಯರ್ ವಿಸ್ಫೊಟ್ ಕರ್ಚ್ಯಾಂತ್ ಭಾಗಿದಾರ್ ಜಾವ್ನಾಂಗೀ? ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಾ ಖಾತಿರ್ ಜೊರ್ಜಾನ್ ಆಪ್ಲಿಂ ಮೂಳ್ ತತ್ವಾಂ ಅಡವ್ ದವರ್ಲಿಂ ಮ್ಹಣ್ ಮ್ಹಜಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ್. ತ್ಯಾ ವಿಷಿಂ ತರ್ಕ್ ಆಮಿ ನಂತರ್ ಕರ್ಯಾಂ. ಕಿತ್ಯಾಕ್ ಹೆ ತರ್ಕ್ boring ಜಾತಾನೇ. ತುಂ ಜಾಂಬೊಯೊ ಕಾಡಿನಾಕಾ. ತುಜೆಂ ಮರಾಠಿ ಹಾಸ್ಯ್ ಜಾತ್ರಾ ಸೀರಿಯಲ್ ಸುರು ಜಾಂವ್ಚೊ ವೇಳ್ ಜಾಲೊ ಮ್ಹಣ್ ಮ್ಹಾಕಾ ಕಳ್ತಾ. ವಚ್, ತುಂ ತೆಂ ಸೀರಿಯಲ್ ಪಳೆ.”
► ಫಿಲಿಪ್ ಮುದಾರ್ಥ್





Thank you for the different perspective of the leader. I assume this is what most of the political leaders do to climb up the ladder to become powerful. I still consider George Fernandes as a courageous and revolutionary leader missed out to be a prime minister of India.
Very well narrated the goings on in politics on power struggles. A different perspective with critical angle for the reader to ponder.
Politics for power,politics for service and politics on philosophy and principle are at play during a politicians career.And every politician has ups and downs in their career.
Only history will judge them.
For me it is a nice read.
Great analysis of a ‘nine lives cat’ George Fernandes, liked by so many Konkannis Catholic-Bombay taxi drivers who identified him as one of their own. Alas! Though some great achievements, associating with RSS was his big mistake. Dirty politics got him and is ailing to present day persecution of Christians.
A different perspective about Mr. George Fernandes than the one we know about him as a revolutionary. Thanks to Mr. Philip
ಎಕಾ ನಾಣ್ಯಾಕ್ ದೋನ್ ಕುಶಿ ಆಸ್ಚ್ಯೆಬರಿ ಮನ್ಶಾಸಂಯ್ಬಾಕೀ ಆಸ್ಚೆಂ ಸಹಜ್. ಆಮ್ಚ್ಯಾ ಹೀರೊಂಕ್ ಅಭಿಮಾನಾನ್ ಚೆಪೆಂ ಉಕಲ್ತಾಂವ್ ಆನಿ ತಾಂಚ್ಯಾ ಉಣೆಪಣಾಕ್ ದೊಳೆ ಧಾಂಪ್ತಾಂವ್ ಮುದಾರ್ಥಾನ್ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹ್ ನಾಸ್ತಾಂ ಜೊರ್ಜ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸಾ ವಿಶಿಂ ಕಾಳೆಂ ತೆಂ ಕಾಳೆಂಚ್ ಮ್ಹಣ್ ಬರಯಿಲ್ಲೆಂ ಬರೆಂ ಲಾಗ್ಲೆಂ. ಆಪ್ಲಿಚ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ್ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಂಚೆರ್ ಥಾಪಿನಾ ಜಾಂವ್ಚೆಂ ಮುದಾರ್ಥಾಚಿ ವಿಶೇಷತಾ. -ಜ್ಯೋ ಕ್ವಾಡ್ರಸ್
ಭೊವ್ ಆಕರ್ಶಿತ್ ರಿತಿನ್ ಲೇಖನ್ ಬರೈಲಾಂ. ಜಾಯ್ತೆ ಮಹತ್ವಾಚೆ ವಿಶಯ್ ಅರ್ಥಾಭರಿತ್ ವಿವರ್ಸಿಲ್ಯಾತ್.
ಅರೆ! ಬರೇಂ ಆಸಾ!!