ಹ್ಯಾಚ್ ಸುಕ್ರರಾ ಮಾಜಿ ಜಪಾನಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆ ಸಾನ್ ಹಾಚಿ ದಿಸಾ ಉಜ್ವಾಡಾಕ್ ಉಗ್ತ್ಯಾ ರಸ್ತ್ಯಾರ್ ಗುಳೆ ಘಾಲ್ನ್ ಖುನಿ ಜಾಲಿ. ಜಪಾನ್ ಆನಿಂ ಸಗ್ಳೊ ಸಂಸಾರ್ ಖಂತಿ ಬೆಜಾರಾಯೆನ್ ಬುಡ್ಲೊ. ಶಿಂಜೊ ಅಬೆ ಏಕ್ ಅವ್ವಲ್ ರಾಜ್ನೇತಾ ಆನಿಂ ನಾಂವ್ ವೆಲ್ಲೊ ಜಾಗತಿಕ್ ಮುಖೆಲಿ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೊ. ಶಿಂಜೊ ಅಬೆನ್ ಲಾಂಬ್ ಅವ್ದೆಕ್ ಜಪಾನಾಚೊ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾವ್ನ್ ಸೆವಾ ದಿಲ್ಲಿ.

ಅಬೆಕ್ 20 ಸೆಪ್ತೆಂಬ್ರ್ 2006-ವ್ಯೆರ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾವ್ನ್ ತಾಚ್ಯಾ ಜಪಾನಿ ಲಿಬರಲ್ ಡಿಮೊಕ್ರೆಟಿಕ್ ಪಾಡ್ತಿನ್ ವಿಂಚ್ಲೊಲೊ. ತಾಚ್ಯಾ ಮಂತ್ರಿಮಂಡಳಾಂತ್ ಥೊಡ್ಯಾಂಚ್ಯಾ ಘೊಟ್ಯಾಳ್ಯಾಂ ನಿಮ್ತಿಂ ಜೆರಾಲ್ ಥರಾನ್ ಲಿಬರಲ್ ಡಿಮೊಕ್ರೆಟಿಕ್ ಪಾಡ್ತಿಚಿ ಆನಿಂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ್ ಜಾವ್ನ್ ಅಬೆಚಿ ಲೋಕ್ಪ್ರಿಯತಾ ಪಡ್ಲಿ ದೆಕುನ್ ಅಬೆನ್ 26 ಸೆಪ್ತೆಂಬ್ರ್ 2007-ವ್ಯೆರ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಪದ್ವೆಕ್ ರಾಜಿನಾಮೊ ದಿಲೊ. ತವಳ್ ತೋ ಕೇವಲ್ 52 ವರ್ಸಾಂಚೊ. ಕೇವಲ್ ಏಕ್ ವರ್ಸ್ ಪಾಡ್ತಿಚ್ಯೆಂ ಮುಖೆಲ್-ಪಣ್ ಆನಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಪದ್ವಿ ತಾಣೆಂ ಸಾಂಬಳ್ಳೆಲಿ. ಉಪ್ರಾಂತ್ ಕಳೊನ್ ಆಯ್ಲೆಂ ಕಿ ತೋ ಮಸ್ತ್ ತೇಂಪಾ ಥಾವ್ನ್ chronic ulcerates colitis ಪಿಡೆನ್ ವಳ್ವಳ್ತಲೊ. ಹಿ ಪಿಡಾ ನಿಯಂತ್ರಣಾ ಭಾಯ್ರ್ ವಚೊಂಕ್ ಕಾಮಾಚೊ ತನಾವ್ (stress) ವ್ಹಡ್ ಕಾರಣ್ ಮ್ಹಣ್ ಜಾಣ್ತೆ ವಯ್ಜ್ ಮ್ಹಣ್ತಾತ್.
ಹಿ ಆವ್ದಿ ಕೇವಲ್ ಏಕ್ ವರ್ಸಾಚಿ ಪೂಣ್ ಭಾರಿಚ್ ಮಹತ್ವಾಚಿ. ತವಳ್ ಜಪಾನ್ ಶಾಂತಿವಾದಿ ದೇಸ್ (pacifist nation). ದುಸ್ರ್ಯಾ ಜಾಗತಿಕ್ ಝುಜಾಂತ್ ಸಲ್ವಲ್ಲ್ಯಾ ಉಪ್ರಾಂತ್ ಅಮೆರಿಕಿ ಮುಖೆಲ್ಯಾಂನಿಂ ಜಪಾನಿ ಸಂವಿದಾನ್ ರಚ್ಲೆಲೆಂ. ಹ್ಯಾ ಸಂವಿದಾನಾ ಪ್ರಮಾಣೆಂ, ಜಪಾನಾಚಿ ಆಪ್ಲಿಚ್ ಮ್ಹಳ್ಳಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಡ್ವರ್ಲೆಲಿ. ಸ್ವ-ರಕ್ಶಣ್ ಪಂಗಡ್ ಮ್ಹಣ್ ಲ್ಹಾನ್ಶಿ ಪವ್ಜ್ ಮಾತ್ರ್ ಆಸ್ಯೆತ್. ಹೆರಾಂ ದೇಸಾಂ ವಯ್ರ್ ಝುಜ್ ಮಾಂಡುಂಕ್ ಹಿ ಪವ್ಜ್ ಪಾವಾನಾ. ಹ್ಯೆ ಪವ್ಜೆ ಪಾಟ್ಲ್ಯಾನ್ ಖರ್ಚ್ ಕಿತ್ಲೊ ಆಸ್ಯೆತ್ ಮ್ಹಣ್ ಸಂವಿದಾನಿಕ್ ಬಂದಡ್ ಅಮೆರಿಕಾನ್ ಘಾಲ್ಲಿ. ಹ್ಯಾ ಸಂವಿದಾನಾಚಿ ತಿದ್ವಣ್ ಕರಿಜೆ ಆನಿಂ ಅದಿಕೃತ್ ಜಪಾನಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಸಾಜೆ ಮ್ಹಣ್ ಅಬೆ ಆನಿಂ ತಾಚಿ ಲಿಬರಲ್ ಪಾಡ್ತ್ ಪ್ರಚಾರ್ ಕರ್ತೆಲಿಂ. ಹೊ ಉಜ್ವ್ಯಾ ಪಂಕ್ತಿಚೊ ರಾಷ್ಟ್ರ-ವಾದ್ ಬಹುಮತ್ ಜಪಾನಿ ನಾಗರಿಕಾಂಕ್ ಪಸಂದ್ ನಾತ್ಲೊ. ತರಿಪುಣ್, ಚೀನಿ ಕಮುನಿಸ್ತ್ ಪಾಡ್ತಿಚಿ ವಿಸ್ತಾರಣ್ವಾದಿ ನೀತ್ ಅಬೆ ವೆಗಿಂಚ್ ಓಳ್ಕಲ್ಲೊ. ಚೀನ್ ಆಸಿಯಾ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ವಟಾರಾಂತ್ ಏಕ್ ಅಸ್ಥಿರತಾ ಉಬ್ಜಂವ್ಚೊ ದೇಸ್ ಮ್ಹಣ್ ಅಬೆಕ್ ಸಮ್ಜಲ್ಲೆಂ. ದೆಕುನ್ ತಾಣೆಂ, ಆಪ್ಲ್ಯಾ ವಿದೇಶಿ ನೀತಿಂತ್ ಇಂಡಿಯಾಕ್ ವ್ಹಡ್ ಮಾನಾಚ್ಯೆಂ ಸ್ತಾನ್ ದಿಲೆಂ. Quadrilateral Security Dialogue (QUAD) ಮ್ಹಳ್ಳ್ಯಾ ನಾಂವಾಚ್ಯೆಂ ಚ್ಯಾರ್ ರಾಷ್ಟಾಂಚ್ಯೆಂ – ಜಪಾನ್, ಅಮೆರಿಕಾ, ಆಸ್ಟ್ರೆಲಿಯಾ ಅನಿ ಇಂಡಿಯಾ – ಸಂಘಟನ್ ರಚುಂಕ್ ಅಬೆಚ್ಯೆಂ ಮುಖೆಲ್ಪಣ್ ಕಾರಣ್ ಜಾಲೆಂ. 2007 ಇಸ್ವೆಂತ್, QUAD ಸಂಘಟನಾಚಿ ಸುರ್ವಾತ್ ಜಾಲಿ. ಹ್ಯಾ ವಿಷಯಾ ಬಾಬ್ತಿಂ ಮುಖಾರ್ ವಾಚ್ಯಾಂ.
26 ದಸೆಂಬ್ರ್ 2012-ವ್ಯೆರ್, ಅಬೆ ಪರತ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾವ್ನ್ ವಿಂಚೊನ್ ಆಯ್ಲೊ. ಪಾಟ್ಲ್ಯಾ ಪಾಂಚ್ ವರ್ಸಾಂನಿಂ, ಫಾವೊತಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಪ್ರಾಪ್ತ್ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾನ್ ತಾಚಿ chronic ulcerates colitis ಪಿಡಾ ನಿಯಂತ್ರಣಾರ್ ಆಯಿಲ್ಲಿ. ಸರಿ ಸುಮಾರ್ ಆಟ್ ವರ್ಸಾಂಚ್ಯೆ ಲಾಂಬ್ ಅವ್ದೆರ್ ತೊ ಹ್ಯೆ ಪದ್ವೆರ್ ಆಸ್ಲೊ. 18 ಸೆಪ್ತೆಂಬ್ರ್ 2020-ವ್ಯೆರ್ ಅಬೆನ್ ರಾಜಿನಾಮೊ ದಿಲೊ, ತಾಚಿ chronic ulcerates colitis ಪಿಡಾ ಪರತ್ ವಿಶೇಸ್ ಥರಾನ್ ತಾಕಾ ಧೊಸುಂಕ್ ಲಾಗ್ಲಿ ದೆಕುನ್.
ಹ್ಯಾ ಆಟ್ ವರ್ಸಾಂನಿಂ ಜಪಾನಿ ಶಾಸಕೀಯಾಂತ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆನ್ ಆಪ್ಲಿಚ್ ಓಳಕ್ (legacy) ಸ್ತಾಪಿತ್ ಕೆಲಿ. ಹ್ಯಾಂ ಪೈಕಿಂ ತೀನ್ ವಿಷಯ್ ಪ್ರಮುಖ್. Quadrilateral Security Dialogue (QUAD), ಅಬೆನೊಮಿಕ್ಸ್ (Abenomics) ಆನಿಂ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ್ ಸುಧಾರಣಾಂ (Constitutional Reforms). ಹಾಂಚೊ ವಿವರ್ ಸಕಯ್ಲ್ ದಿತಾಂ.
Quadrilateral Security Dialogue (QUAD)
ಚೀನ್ ದೇಸ್ ಜಪಾನಾಚೊ ಶೆಜಾರಿ. ಅಂತರ್-ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ್ ವ್ಯಾರಾಂತ್, ಮಿಲಿಟರಿ ಸಕ್ತೆಂತ್ ಆನಿಂ ಆರ್ಥಿಕ್ ವಾಡವಳೆಂತ್ ಚೀನ್ ಬಳ್ವಂತ್ ಜಾಲೊ. ಜಪಾನಾ ವಿರುದ್ಧ್ ಚೀನಾಕ್ ಚ್ಯಾರಿತ್ರಿಕ್ ದ್ವೇಶ್ ಆಸ್ಲೊ. ತೋ ದ್ವೇಶ್ ಪರತ್ ಚಾಳ್ವೊಂಚ್ಯಾ ಇರಾದ್ಯಾನ್ ಶೆಜಾರಿ ದರ್ಯಾಂನಿಂ ಆಸ್ಲೆಲೆ ಜಪಾನಿ ಕುದ್ರೆ ಹಕ್ಕಾನ್ ಆಪ್ಲೆ ಮ್ಹಣ್ ವಾದ್ ಚೀನಾನ್ ಮಾಂಡ್ಲೊ. ಕಮುನಿಸ್ತ್ ಆಡಳ್ತ್ಯಾಖಾಲ್, ಚೀನಾಚಿ ವಿದೇಶಿ ನೀತ್ ಪ್ರಾದೆಶಿಕ್ ಅಸ್ತಿರತಾ ಉಬ್ಜಾಂವ್ಚಿ ತಸ್ಲಿ ಮ್ಹಣ್ ಸಕ್ಡಾಂ ಪ್ರಾಸ್ ಪಯ್ಲೆಂ ಅಬೆಕ್ ಸಮ್ಜಲ್ಲೆಂ. ಜಪಾನಾಚಿ ರಾಕ್ವಣ್ ಆಪ್ಲ್ಯೆ ಎಕ್ಲ್ಯಾಚ್ಯೆ ಸಕತೆರ್ ಅಸಾಧ್ಯ್. ಚೀನ್ ತೈವನಾಚ್ಯೆರ್ ಝುಜ್ ಮಾಂಡುಂಕ್ ಪುರೊ. ಅಸಲ್ಯಾ ಚೀನಿ ಝುಜಾರಿ ವಿಸ್ತಾರಣ್ ನೀತಿಂಕ್ ಪ್ರತಿಭಾರ್ (counterbalance) ಕರುಂಕ್ ಏಸಿಯಾ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ವಟಾರಾಂತ್ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ದೇಸ್ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೆಲ್ಯಾ ಇಂಡಿಯಾ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಆನಿಂ ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಗಿಂ ಜಪಾನಾನ್ ಏಕ್ ಸಂರಕ್ಶಣ್ ಸಂಘಟನ್ ರಚುಂಕ್ ಜಾಯ್ ಮ್ಹಣ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚೊ ವಾದ್. ಹೊ ವಾದ್ ವಾಸ್ತವಿಕ್ ಮ್ಹಣ್ ಮಾಂದುನ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಜಪಾನ್ ಆನಿಂ ಅಮೆರಿಕಾ ರಾಷ್ಟ್ರಾಂಚೊ ಮೇಳ್ ಜಾಲೊ.

ಅಬೆನ್ ಪದ್ವಿ ಸೊಡ್ಲೆಲ್ಯಾ ನಂತರ್, 2007 ಇಸ್ವೆಂತ್ಚ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಂತ್ ಜೆರಾಲ್ ಎಲಿಸಾಂವ್ ಜಾಲೆಂ. ಕೇವಿನ್ ರುಡ್ಡ್ ಮ್ಹಳ್ಳೊ ಚೀನಿ ಈಶ್ಟ್, ಜೊ ಮಂಡಾರಿನ್ ಭಾಸೆಚೊ ತಜ್ಞ್, ಪ್ರಧಾನಿ ಪದ್ವೆರ್ ಆಯ್ಲೊ. ಹಾಣೆಂ ಚೀನಿ ಪ್ರಭಾವಾಕ್ ಲಾಗುನ್, QUAD ಸೊಡ್ಲೆಂ. ಅಶೆಂ QUAD ಮರಣ್ ಪಾವ್ಲೆಂ. ಪೂಣ್, ಧಾ ವರ್ಸಾಂ ಉಪ್ರಾಂತ್, 2017 ಇಸ್ವೆಂತ್ ಅಮೆರಿಕಿ ಫಿರ್ಜೆಂತ್ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪಾಕ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚೊ ಮೂಳ್ ವಾದ್ ಖರೊ ಮ್ಹಣ್ ಭೊಗ್ಲೆಂ. ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪಾಚ್ಯೆ make America great again (MAGA) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ್ ನೀತಿಂ ಪ್ರಮಾಣೆಂ, ಚೀನಾ ವಯ್ರ್ ವ್ಯಾರ್-ಝುಜ್ (trade war) ಮಾಂಡ್ಲೆಂ. ಹ್ಯೆ ನೀತಿಚೊ ಅವಿಭಜಿತ್ ವಾಂಟೊ ಜಾವ್ನ್, ಅಮೆರಿಕಾನ್ ಇಂಡಿಯಾಕ್ ವ್ಹಡ್ ಸ್ಥಾನ್-ಮಾನ್ ದಿಲೆಂ. ಹ್ಯೆ ನೀತಿಚೊ ಸಂರಕ್ಶಣ್ ಅಂಗ್ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್ ಇಂಡೊ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರಾಂನಿಂ ಝುಜಾರಿ ಸಂಘಟನ್ ಉಬೆಂ ಕರ್ಚೊ. ಅಶೆಂ QUAD ಪರತ್ ಜೀವಿತ್ ಕರುಂಕ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆ ಪೆಚಾಡ್ಲೊ. ತವಳ್, ಆಸ್ಟ್ರೆಲಿಯಾಂತ್ ಲಿಬರಲ್ ಪಾಡ್ತಿಚೊ ಮಾಲ್ಕಮ್ ಟರ್ನ್-ಬುಲ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾವ್ನ್ ಆಸ್ಲೊ. ತೋ ಅಬೆಚ್ಯಾ ಚಿಂತ್ಪಾಕ್ ಸಹಮತ್ ದಿಂವ್ಚೊ ರಾಷ್ಟ್ರವಾದಿ ರಾಜಕಾರಣಿ, ಜಶೆಂ ಟ್ರಂಫ್ ಆನಿಂ ಮೋದಿ.
QUAD ಏಕ್ ಚೀನಿ-ವಿರೋಧಿ ಏಸಿಯನ್ ನೇಟೊ ಮ್ಹಣ್ ಚೀನ್ ಪ್ರಚಾರ್ ಕರ್ತಾ. ಹ್ಯಾ ಪ್ರಚಾರಾಂತ್ ಸತ್ ನಾಂ ಮ್ಹಣ್ ಸಾಂಗೊಂಕ್ ಜಾಯ್ನಾ. ಕಿತ್ಯಾಕ್, ಷಿ ಜಿನ್-ಪಿಂಗ್ ತಸ್ಲ್ಯಾ ಸರ್ವಾದಿಕಾರಿ ಮುಖೆಲ್ಯಾಚೊ ವಿಸ್ತಾರ್ವಾದ್ ಆಮಿಂ ಗಡಿರ್ ಪಳೆಲಾ. ತೈವಾನ್ ಆಪ್ಲ್ಯೆ ತಾಬೆಂತ್ ಘೆಜೆ. ಸೌತ್ ಚೈನಾ ದರ್ಯಾಕ್ ಲಾಗೊನ್ ಆಸ್ಚ್ಯಾ ಸರ್ವ್ ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ವಾಟೆಂಚ್ಯೆರ್ ಆಪ್ಲ್ಯೆ ನೇವಿಚ್ಯೆಂ ಮಾತ್ರ್ ರಾಜ್ ಚಲಾಜೆ ಮ್ಹಣ್ ಚೀನಿ ಮುಖೆಲಿ ಅತ್ರೆಗ್ತಾತ್.
ಆಬೆನೊಮಿಕ್ಸ್ (Abenomics)
1991 ಇಸ್ವೆ ಥಾವ್ನ್ ಸುಮಾರ್ ವೀಸ್ ವರ್ಸಾಂ ಜಪಾನಿ ಅರ್ಥಿಕತೆಚಿ ವೀದ್-ವಾವ್ಳಿ ಜಾಲ್ಲಿ. ಮಂದಿ (recession) ಮ್ಹಣೊಂ stagflation ವ deflation? ಆರ್ಥಿಕ್ ವಾಡವಳ್ ನಾತ್ಲಿ. ಜಪಾನಿ ಕರೆನ್ಸಿ, ಯೆನ್, ಭಾರಿಚ್ ಮಜ್ಬೂತ್ ಜಾಲ್ಲಿ. ಮ್ಹಣ್ಜೆ ಮಾರ್ಚ್ 2011 ಹಿಸ್ಪಾ ಲೆಕಾರ್, ಏಕ್ ಅಮೆರಿಕಿ ಡೊಲರಾಕ್ 75.32 ಯೆನ್. ದೆಕುನ್ ಜಾಗತಿಕ್ ಮಟ್ಟಾರ್ ಜಪಾನಿ ಉತ್ಪಾದನ್ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ್ ಜಾಯ್ನಾತ್ಲೆಂ. low-end (ಚಡ್ಡ್ ಟೆಕ್ನೊಲೊಜಿಚಿ ಗರ್ಜ್ ನಾತ್ಲೆಲೆಂ) ಉತ್ಪಾದನ್ ಕರುಂಕ್ ಜಪಾನಿ ಕಂಪ್ಣ್ಯೊಂ ವಿದೇಸಾಂಕ್ ಗೆಲ್ಯೊ. ತರಿಪುಣ್, ದಕ್ಶಿಣ್ ಕೊರೇಯಾ ಆನಿಂ ಚೀನ್ ಹೆ ದೋನೀ ದೇಸ್ ಸವಾಯ್ ಕರೆನ್ಸಿ ನೀತ್ ಆಪ್ಣಾಂವ್ಕ್ ಲಾಗ್ಲೆ. ಆನಿಂ, ವ್ಹಡ್ ಮಾಫಾನ್ ಉತ್ಪಾದಿತ್ ಮಾಲ್ ಸಂಸರಾಕ್, ಪ್ರತ್ಯೇಕ್ ಜಾವ್ನ್ ಅಮೆರಿಕಾಕ್, ರಫ್ತ್ ಕರ್ಚ್ಯಾಂತ್ ಯಶಸ್ವಿ ಜಾಲೆ.
2011 ಇಸ್ವೆಂತ್ ಭುಂಯ್-ಕಾಂಪ್, ತ್ಸುನಾಮಿ ಆನಿಂ ಫುಕುಶಿಮಾ ಪರಮಾಣು ದುರಂತ್ ಅಸ್ಲಿಂ ಖರ್ಗಾಂ ವರ್ವಿಂ ಜಪಾನಿ ಲೋಕ್ ಕಂಗಾಲ್ ಜಾಲೊ. 2012 ಇಸ್ವೆಚ್ಯಾ ಜೆರಾಲ್ ಎಲಿಸಾಂವಾಂತ್, ತವಳ್ ವಿರೋಧ್ ಪಾಡ್ತ್ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೆಲಿ ಲಿಬರಲ್ ಡಿಮೊಕ್ರೆಟಿಕ್ ಪಾಡ್ತ್ ಬಹುಮತೆನ್ ಜಿಕೊನ್ ಆಯ್ಲಿ. ಪಾಡ್ತಿನ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಕ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಪದ್ವೆಕ್ ನೆಮ್ಲೊ.
ಜಪಾನಿ ಆರ್ಥಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ತಾ ಹಾಲವ್ನ್, ಏಕ್ shock therapy ಮ್ಹಣ್ಯೆತ್ ತಸ್ಲಿ ನೀತ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆನ್ ಆಪ್ಣಾಯ್ಲಿ. ಹ್ಯೆ ನೀತಿಕ್ ಅಬೆನೊಮಿಕ್ಸ್ ಮ್ಹಣ್ ಆಡ್-ನಾಂವ್ ಪಡ್ಲೆಂ. ಅಬೆನೊಮಿಕ್ಸ್ ನೀತಿಂತ್ ತೀನ್ ತೀರ್ ಆಸ್ಲೆ. ಪಯ್ಲೊ, ದುಡ್ವಾ ಬಜಾರಾಂತ್ ದುಡ್ವಾಚಿ ಸಪ್ಲಯ್ ವ್ಹಡ್ ಮಾಫಾನ್ ವಾಡಂವ್ಚಿ. loose monetary policy. ಅಸಲ್ಯಾ ದುಡ್ವಾಕ್ ಹೆಲಿಕೊಪ್ಟರ್ ಮನಿ ಮ್ಹಣ್ತಾತ್. ಜಪಾನಿ ಆರ್ಥಿಕ್ ದುವ್ಯವಸ್ತೆಕ್ ಬ್ಯೇಂಕ್ ಒಫ್ ಜಪಾನಾಚಿ (BOJ) ದುಡ್ವಾ-ನೀತ್ ಕಾರಣ್ ಮ್ಹಣ್ ಅಬೆನ್ ಪ್ರಚಾರ್ ಕೆಲೊ. ಪದ್ವೆರ್ ಯೆತಚ್, BOJ ಚ್ಯೆರ್ ದಬಾವ್ ಘಾಲೊ. ಆಪ್ಲ್ಯಾ ಚಿಂತ್ಪಾಚೊ ಗವರ್ನರ್ ವಿಂಚ್ಲೊ. ವರ್ಸಾಕ್ ಉಣ್ಯಾರ್ 2% ಮಾರ್ಗಯ್ (inflation) ವಾಡವಳ್ ಜಾಯ್ಜೆ ಮ್ಹಣ್ ದ್ಯೇಯ್ ದಿಲೊ.

ವಯ್ಲೆಂ ಚಾರ್ಟ್ ಪಳೆಲ್ಯಾರ್, ಹ್ಯೆ ನೀತಿಚೊ ಪ್ರಭಾವ್ ಥೊಡ್ಯಾ ಹಂತಾಕ್ ಅರ್ಥಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ತೆಂತ್ ದಿಸೊನ್ ಆಯ್ಲೊ. ಪೂಣ್, 100% ಜಯ್ತ್ ಮೆಳೊಂಕ್ ನಾಂ.
ದುಸ್ರೊ ತೀರ್, flexible fiscal policy ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್ BOJನ್ ಸರ್ಕಾರಿ ಬೊಂಡ್ ಮೊಲಾಕ್ ಘೆಂವ್ಚ್ಯೆಂ. ಅಶೆಂ ಜೊಡ್ಲಲೊ ಕಾಗ್ದಾ-ದುಡು ಸರ್ಕಾರಾನ್ ಮೂಳ್ ಸವ್ಲತ್ಯೊ (Infrastructure) ರಚುಂಕ್ ನಿವೇಷ್ ಕೆಲೊ. ಜಶೆಂ ಕಿ ನವೆ ಸಾಂಖವ್ ಬಾಂದ್ಚ್ಯೆಂ. ರೂಂದ್ expressways ಕರ್ಚ್ಯೆಂ. ಮಿತ್ರ್ ದೇಸಾಂಕ್ ಉಣ್ಯಾ ದರಿರ್ ರೀಣ್ ದಿಂವ್ಚ್ಯೆಂ. ದಾಕ್ಲ್ಯಾಕ್, ಇಂಡಿಯಾಂತ್ ಮುಂಬೈ-ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್ ಬುಲೆಟ್ ಟ್ರೇಯ್ನ್ ಪ್ರೊಜೆಕ್ಟ್ ಕರುಂಕ್ 0.1% ದರಿರ್ 50 ವರ್ಸಾಂಚ್ಯೆಂ ಲೋನ್ ದಿಲ್ಲೆಂ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚ್ಯೆ ನೀತಿಚೊ ಏಕ್ ಗಾಂಚ್.
ತಿಸ್ರೊ ತೀರ್, ರಚನಾತ್ಮಕ್ ಸುಧಾರಣಾಂ. ಜಪಾನಿ ಕಂಪ್ಣೆಂಕ್ ಉತ್ಪಾದನ್ ಕರ್ನ್ ಸಂಸರಾ ಮಟ್ಟಾಕ್ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ್ ಕರ್ಚ್ಯೆಂ. ಹ್ಯಾ ಮೇಟಾಂತ್ ಜಪಾನಿ ಯೆನ್ ಡೊಲರಾ ಸಮೊರ್ ಅಸ್ಕತ್ ಕರ್ಚ್ಯೆಂ. 75 ಥಾವ್ನ್ 130 ಮ್ಹಣಾಸಾರ್ ಅವ-ಮೂಲ್ಯಣ್ (devaluation) ಕೆಲ್ಲ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ಬರ್ಯಾ ಕ್ವಾಲಿಟಿಚಿ ಜಪಾನಿ ವೊರ್ವಿ ಚೀನ್ ತಸ್ಲ್ಯಾಂ ಉಣ್ಯಾ ಕ್ವಾಲಿಟಿಚ್ಯಾ ವೊರ್ವೆಂಚ್ಯಾ ತುಲನಾರ್, ಗ್ರಾಯ್ಕಾಂಕ್ ಆಂವ್ಡೆಲಿ ಆನಿಂ ರಫ್ತ್ ವಿಕ್ರೊ ವಾಡ್ಲೊ.

ಇತ್ಲೆಂಚ್ ನಹಿಂ, ದೇಶಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ಖಾತಿರ್, ರಿಟಾಯರ್ಡ್ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾಂಕ್ ಪರತ್ ಕಾಮಾಕ್ ಲಾಗೊಂಕ್ ಅವ್ಕಸ್ ದಿಲೊ. ಪ್ರತ್ಯೇಕ್ ಜಾವ್ನ್ ಬಾಯ್ಲ್ ಮನ್ಶ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಮಾಂ ಬಜಾರಾಂತ್ ಚಡ್ ಆವ್ಕಾಸ್ ಲಾಬ್ಲೆ. Female Labor Participation Rate 40% ಮ್ಹಣಾಸರ್ ರಾವ್ಲಿ. (ಆಮ್ಚಿ ಹಿ ದರ್ ಕೇವಲ್ 9%)
ಅಬೆಚ್ಯಾ ಹ್ಯಾ ನೀತಿಂ ವರ್ವಿಂ, ತಾಣೆಂ ಪದ್ವಿ ಸೊಡ್ಲ್ಯಾ ಉಪ್ರಾಂತೀ ತಾಚಿ ಲಿಬರಲ್ ಡಿಮೊಕ್ರೆಟಿಕ್ ಪಾಡ್ತ್ ಅಧಿಕಾರಾರ್ ಆಸಾ. ತಾಚ್ಯೆಚ್ ಶಿಸ್, ಸುಗಾ ಆನಿಂ ಕಿಶಿದಾ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾವ್ನ್ ಆಸ್ತಾನಾ, ಅಬೆನೊಮಿಕ್ಸ್ ಆರ್ಥಿಕ್ ನೀತ್ ಮುಖಾರುನ್ ವೆಲ್ಯಾ. QUAD ಆನಿಕೀ ಮಜ್ಬೂತ್ ಜಾಲಾಂ.
ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ್ ಸುಧಾರಣಾಂ (Constitutional Reforms)
ಹ್ಯಾ ಜಯ್ತಾಂ ಮಧೆಂ, ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚ್ಯೆಂ ಏಕ್ ಸೊಪಾಣ್ ಮಾತ್ರ್ ಅದೂರೆಂ ಉರ್ಲಾಂ. ಜಪಾನಾಚ್ಯೆಂ ಅಮೆರಿಕಾನ್ ರಚ್ಲೆಲೆಂ ಶಾಂತಿ-ವಾದಿ ಸಂವಿಧಾನ್ ತಾಂತ್ಲ್ಯಾ ಅಡ್ತಿಗ್ 9 ಪ್ರಮಾಣೆಂ ಬಳಿಶ್ಟ್ ಪವ್ಜ್ ಉಬಾರುಂಕ್ ಅಡ್ವಾರ್ತಾ. ದುಸ್ರ್ಯಾ ಜಾಗತಿಕ್ ಝುಜಾ ಮ್ಹಣಾಸರ್, ಜಪಾನ್ ಎಕ್ ವಿಸ್ತಾರಣ್-ವಾದಿ ಆನಿಂ ಝುಜಾರಿ ದೇಸ್ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೊ. ಚೀನ್ ಆನಿಂ ದಕ್ಶಿಣ್ ಕೊರೇಯಾ ವಯ್ರ್ ಝುಜ್ ಮಾಂಡುನ್ ತಾಂಕಾಂ ಸಲ್ವಯಿಲ್ಲೆಂ. ತ್ಯಾ ದೋನ್ ದೇಸಾಂಚ್ಯೆರ್ ಕಟಿಣ್ ಜುಲ್ಮ್ ಕೆಲ್ಲಿ ಜಪಾನಾಚಿ ಮಿಲಿಟರಿಸ್ಟ್ ಚ್ಯರಿತ್ರಾ. ಹೆಂ ನಾಂ ಚೀನ್ ಆನಿಂ ದಕ್ಶಿಣ್ ಕೊರೆಯಾ, ನಾಂ ಜಪಾನಿ ನಾಗ್ರಿಕ್ ವಿಸ್ರೊಂಕ್ ನಾಂತ್. ಹಿರೊಶಿಮಾ ಆನಿಂ ನಾಗಸಾಕಿ ಶೆರಾಂಚ್ಯೆರ್ ಅಮೆರಿಕಾನ್ ಪರಮಾಣು ಬೊಂಬ್ ಫುಟಾಯಿಲ್ಲೆ ಜಪಾನಿ ಮಿಲಿಟರಿಸ್ಟ್ ನೀತ್ ಕಾಡ್ನ್ ಉಡಂವ್ಚ್ಯಾ ಖಾತಿರ್. ಹ್ಯೆ ಸಲ್ವಣೆಚ್ಯೆ ನಾಲಿಸಾಯೆ ವರ್ವಿಂ ಜಪಾನಿ ಲೋಕ್ ಚಾಲ್ತೆಂ ಸಂವಿಧಾನ್ ತಿದ್ವುಂಕ್ ನಜೊ ಮ್ಹಣ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ್ ಉಚಾರ್ತಾ.

ಶಿಂಜೊ ಅಬೆ ಹ್ಯೆ ಅಭಿಪ್ರಾಯೆಚೊ ನಹಿಂ. ತೋ ಎಕ್ಲೊ ಕಟ್ಟ್ ರಾಷ್ಟ್ರವಾದಿ. ಜಪಾನಾಚ್ಯಾ ಅದ್ಲ್ಯಾ ವ್ಯವಹಾರಾಕ್ ಆತಾಂಚ್ಯೆ ಪಿಳ್ಗೆನ್ ಲಜ್ ಭೊಗಾಜೆ ಮ್ಹಣ್ ನಾಂ. ಹರ್ಯೇಕಾ ಸಂಧರ್ಬಾರ್ ಚೀನ್ ಆನಿಂ ಕೊರೇಯಾಚ್ಯಾ ಅತಾಂಚ್ಯಾ ಸರ್ಕಾರಾಂಕ್, ಪಶ್ಚ್ಯಾತ್ತಾಪ್ ಉಚಾರಿಜೆ ಮ್ಹಣ್ ನಾಂ. ತಾಚ್ಯೆಂ ನಡ್ತೆಂ ಆನಿಂ ಹಿ ತಾಚಿ ನೀತ್ ಚೀನ್ ಆನಿಂ ಕೊರೆಯಾ ಪಸಂದ್ ಕರಿನಾತ್ಲ್ಯೊ. ತೆಂ ಕಾಂಯ್ ವಿಷೇಸ್ ನಹಿಂ. ಪೂಣ್, ಜಪಾನಿ ಲೋಕ್ ಹಿ ನೀತ್ ಆಪ್ಣಾಂವ್ಕ್ ಯೆದೊಳ್ ತಯಾರ್ ನಾಂ, ತೆಂ ಮಾತ್ರ್ ಜಪಾನಿ ರಾಜಕಾರಣಿಂಕ್ ಏಕ್ ಸಮಸ್ಸೆಂ.
ಹೆಂ ಸಂವಿಧಾನ್ ತಿದ್ವುಂಕ್, ಜಪಾನಾಚ್ಯಾ ಪಾರ್ಲಮೆಂಟಾಂತ್ (Diet with elected lower house and upper house) ಅಬೆಚ್ಯಾ ಪಾಡ್ತಿಕ್ 2/3 ಬಹುಮತ್ ಮೆಳೊಂಕ್ ನಾಂ. ತಿತ್ಲೆಂಚ್ ನಹಿಂ, ಪಬ್ಲಿಕ್ ಮತ್ (referendum) ಜಮಯ್ಜೆ ಆನಿಂ ಬಹುಮತೆನ್ ಲೋಕಾನ್ ಹೆಂ ಸುಧಾರಣ್ ಮಂಜೂರ್ ಕರಿಜೆ. ಹೆಂ ಅಬೆಚ್ಯಾ ಆವ್ದೆಂತ್ ಸಾಧ್ಯ್ ಜಾವ್ನಾ.
ಅತಾಂ ತೋ ನಾಂ. ತಾಚ್ಯಾ ಮರಣಾ ವರ್ವಿಂ ಮ್ಹಣ್ಯೆತ್, ಆಯ್ತಾರಾ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾ upper house ಎಲಿಸಾಂವಾಂತ್ ಲಿಬರಲ್ ಪಾಡ್ತಿಕ್ ವ್ಹಡ್ ಜಯ್ತ್ ಮೆಳ್ಳಾಂ. ಹ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ತಾಚೊ ಶಿಸ್ ಕಿಶಿದಾ ಅಬೆ ಪ್ರಾಸ್ ಚಡ್ ಬಳ್ವಂತ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾಂವ್ಚಿ ಸಾದ್ಯತಾ ಆಸಾ. ಆಬೆಚ್ಯೆ ಹೆಂ ಸೊಪಾಣ್ ವೆಗಿಂಚ್ ಸಫಳ್ ಜಾಂವ್ಕ್ ಪುರೊ.
ಆಕ್ರೇಖ್,
ಶಿಂಜೊ ಅಬೆ ಇಂಡಿಯಾಚೊ ಖಾಸ್ ಈಷ್ಟ್ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೊ. ತಾಚ್ಯಾ ಅಕಾಲಿಕ್ ಆನಿಂ ದುಕೆಸ್ತ್ ಮರಣಾ ವರ್ವಿಂ, ಆಮ್ಕಾಂ ವ್ಹಡ್ ಲುಕ್ಸಾಣ್ ಜಾಲಾಂ.
► ಫಿಲಿಪ್ ಮುದಾರ್ಥ





Though Shinzo Abe was a global statesman, a very little was known to me. Thank you for the detailed information on the work of Shinzo Abe in my mother tongue.
ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚಿ ಹತ್ಯಾ ಕೆಲ್ಲ್ಯಾಕ್ Unification Church ವಯ್ರ್ ಶಿಣ್ ಆಸ್ಲೊ. ಹ್ಯಾ ಧಾರ್ಮಿಕ್ ಸಂಸ್ಥ್ಯಾಕ್ ತಾಚ್ಯೆ ಆವಯ್ನ್ ದಾನ್ ದಿಲ್ಲೆಂ ಆನಿಂ ತಿ ದುಡು ನಾಸ್ತಾನಾಂ ಕಂಗಾಲ್ ಜಾಲ್ಲಿ. ಹಿ ಇಗರ್ಜ್ ದಕ್ಶಿಣ್ ಕೊರೆಯಾಂತ್ ಜನ್ಮಾಲ್ಲಿ. ಹ್ಯಾ ಇಗರ್ಜಿಚ್ಯಾ ಸಾಂದ್ಯಾಂಕ್ Moonies ಮ್ಹಣ್ ಆಡ್ ನಾಂವ್ ಆಸಾ.
ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚೊ ಮಾತ್ರತ್ವಿ-ಆಜೊ (maternal grandfather), ಮಾಜಿ ಜಪಾನಿ ಪ್ರಧಾನಿ ನೊಬುಸುಕೆ ಕಿಶಿ, ಹ್ಯೆ ಇಗರ್ಜ್ಯೆಚೊ ಸಾಂದೊ ಆಸ್ಲಲೊ ಖಂಯ್. ದೆಕುನ್ ಅಬೆಚ್ಯಾ ಕುಟ್ಮಾ ವಯ್ರ್ ಹತ್ಯಾರಾಕ್ ವಯಕ್ತಿಕ್ ಶಿಣ್ ಆಸ್ಲೊ ಮ್ಹಣ್ ತನ್ಕಿ ಕರ್ಚ್ಯಾ ಪೊಲಿಸಾಂಕ್ ಕಳಿತ್ ಜಾಲಾಂ.
ಜಪಾನಿ ನೇವಿಂತ್ ಮಟ್ವ್ಯೆ ಆವ್ಧೆಕ್ ಸಿರ್ವಿಸ್ ಕೆಲ್ಲೊ ದೆಕುನ್ ಹ್ಯಾ ಹತ್ಯಾರಾಕ್ ಬಂದೂಕ್ ತಯರ್ ಕರ್ಚಿ ಮಾಹೆತ್ ಆಸ್ಲ್ಲಿ. ಜಪಾನಾಂತ್ ಗನ್ ಲಾಯ್ಸನ್ಸ್ ಮೆಳೊಂಕ್ ಭಾರಿಚ್ ತ್ರಾಸ್ ಆಸಾತ್. ದೆಕುನ್ ಗನ್ ಹಿಂಸಾ, ಅಮೆರಿಕಾಚ್ಯಾ ತುಲನಾರ್, ನಾಂಚ್ ಮ್ಹಣ್ಯೆತ್. ದಾಕ್ಲೆ ಪಳೆಲ್ಯಾರ್, ಚಡ್ತಾವ್ ಸುರಿ ಮಾರ್ಚಿ ಹಿಂಸಾ ಆಸ್ತಾ.
Very nice & interesting article . You have given a detail information on SHINZO ABE Legacy. Indeed he was a great leader
Thanks Philip
Very informative article by Philip Mudartha. Hope to read many more such articles by him in Kittall.
ಶಿಂಜೊ ಅಬೆ ಜಪಾನಾಚೊ ಪೂರ್ವ್ ಪ್ರದಾನಿ ಆನಿ ಆಯ್ಲೆವಾರ್ ತಾಚಿ ಹತ್ಯಾ ಜಾಲಿ ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ ಸೊಡ್ಲ್ಯಾರ್ ತಾಚಾ ಆರ್ಥಿಕ್ ತಶೆಂ ರಾಜಕೀಯ್ ನಿತಿಂ ವಿಶಿಂ ಹಾಂವ್ ಕಿತೆಂಚ್ ನೆಣಾಸ್ಲೊಂ. ಪಿಲಿಪಾನ್ ಸಂಪೂರ್ಣ್ ಮಾಹೆತ್ ದಿಲ್ಯಾ. ಪಿಲಿಪಾನ್ ಕೊಂಕ್ಣೆಕ್ ನವೆ ಸಬ್ಧ್ coin ಕೆಲ್ಲೆಯ್ ಬರೆ ಲಾಗ್ಲೆ: ಪ್ರತಿಭಾರ್ (counter balance), ಅವಮೌಲ್ಯನ್ (devaluation).
ಜಪಾನ್ ತಸಲ್ಯಾ ಶಾಂತ್ ಗಾಂವಾಂತ್ ಶಿಂಜೊ ಅಬೆಚಿ ಹತ್ಯಾ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾಕ್ ಕಾರಣ್ ಕಿತೆಂ? ವಯುಕ್ತಿಕ್ ವ ರಾಜಕೀಯ್ ಘುಟ್ಮೊಳ್?